:: สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 25

   หน้าหลัก     ข่าวประชาสัมพันธ์     ดาวน์โหลด     ผลงานวิชาการ     ข่าวการศึกษา     กิจกรรม     เกี่ยวกับ สพม.25    ติดต่อสอบถาม
Home / ผลงานวิชาการ  
การพัฒนาการจัดการเรียนรู้โดยใช้แหล่งเรียนรู้ในท้องถิ่นเป็นฐาน เพื่อพัฒนาทักษะการคิด วิเคราะห์และผลการเรียนรู้ รายวิชา ประวัติศาสตร์ท้องถิ่น สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษา ตอนปลาย
 
บทคัดย่อ
การพัฒนาการจัดการเรียนรู้โดยใช้ แหล่งเรียนรู้ในท้องถิ่นเป็นฐาน เพื่อพัฒนาทักษะการคิดวิเคราะห์และผลการเรียนรู้ รายวิชา ประวัติศาสตร์ท้องถิ่น สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนปลาย
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) เพื่อพัฒนาการจัดการเรียนรู้โดยใช้แหล่งเรียนรู้ในชุมชนเป็นฐาน เพื่อพัฒนาทักษะการคิดวิเคราะห์และผลการเรียนรู้ รายวิชา ประวัติศาสตร์ท้องถิ่น สำหรับนักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนปลาย 2) เพื่อประเมินผลสำเร็จในพัฒนาการจัดการเรียนรู้โดยใช้แหล่งเรียนรู้ในชุมชนเป็นฐาน เพื่อพัฒนาทักษะการคิดวิเคราะห์และผลการเรียนรู้ รายวิชา ประวัติศาสตร์ท้องถิ่น สำหรับนักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนปลาย 3 ด้าน ดังนี้ (2.1) ด้านประสิทธิภาพของการจัดการเรียนรู้โดยใช้แหล่งเรียนรู้ในชุมชนเป็นฐาน รายวิชา ประวัติศาสตร์ท้องถิ่น สำหรับระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนปลาย ตามเกณฑ์ 80/80 (2.2) ด้านทักษะการคิดวิเคราะห์ของนักเรียนก่อนและหลังได้รับการพัฒนาการจัดการเรียนรู้โดยใช้แหล่งเรียนรู้ในชุมชนเป็นฐานรายวิชา ประวัติศาสตร์ท้องถิ่น ผ่านเกณฑ์ร้อยละ 80 โดยที่นักเรียนร้อยละ 80 มีคะแนนทดสอบวัดผลทักษะการคิดวิเคราะห์ร้อยละ 80 ขึ้นไป (2.3) ด้านผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนก่อนและหลังการใช้การจัดการเรียนรู้โดยใช้แหล่งเรียนรู้ชุมชนเป็นฐาน รายวิชา ประวัติศาสตร์ท้องถิ่น ผ่านเกณฑ์ร้อยละ 80 โดยที่นักเรียนร้อยละ 80 มีคะแนนทดสอบวัดผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน ร้อยละ 80 ขึ้นไป 3) เพื่อสรุปองค์ความรู้เกี่ยวกับตำบลศิลา อำเภอเมือง จังหวัดขอนแก่น เผยแพร่สู่สาธารณะชน การดำเนินการวิจัย มี 3 ระยะ ดังนี้ ระยะที่ 1) การวิจัย (Research: R1) การวิเคราะห์ข้อมูลพื้นฐาน แบ่งออกเป็น 2 ขั้นตอน ระยะที่ 2 การพัฒนา (Development: D1) & การวิจัย (Research: R2) การออกแบบการจัดการเรียนรู้และทดลองใช้เพื่อหาค่าประสิทธิภาพ แบ่งออกเป็น 3 ขั้นตอน ระยะที่ 3) การพัฒนา (Development: D2) การนำไปใช้กับกลุ่มตัวอย่างและการประเมินผล
ผลการวิจัย พบว่า 1) กระบวนการการพัฒนาการจัดการเรียนรู้โดยใช้แหล่งเรียนรู้ในชุมชนเพื่อพัฒนาทักษะการคิดวิเคราะห์และผลการเรียนรู้ รายวิชา ประวัติศาสตร์ท้องถิ่นสำหรับนักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนปลาย โรงเรียนขามแก่นนคร อำเภอเมือง จังหวัดขอนแก่น มี 7 องค์ประกอบ ได้แก่ (1) ความเป็นมาและความสำคัญ (2) หลักการ (3) แนวคิดที่ข้องในของการพัฒนาการจัดการเรียนรู้ (4) กิจกรรมการจัดการเรียนรู้ ขั้นการจัดการเรียนรู้ประกอบด้วย 6 ขั้นตอน ดังนี้ ขั้นตอนที่ 1 สร้างแรงบันดาลใจและเตรียมความพร้อม ขั้นตอนที่ 2 ขั้นเผชิญสถานการณ์และเหตุการณ์ ขั้นตอนที่ 3 ขั้นวิเคราะห์ด้วยข้อมูลพื้นฐาน ขั้นตอนที่ 4 ขั้นยอมรับและลงความเห็น ขั้นตอนที่ 5 ขั้นสรุปและการประยุกต์ใช้ และขั้นตอนที่ 6 ขั้นเผยแพร่ความรู้สู่ชุมชน (5) สื่อและแหล่งเรียนรู้ (6) การวัดและประเมินผล และ (7) เงื่อนไขความสำเร็จในการพัฒนาการจัดการเรียนรู้ 2) ประสิทธิผลความสำเร็จในการจัดการเรียนรู้โดยใช้แหล่งเรียนรู้ในชุมชนเป็นฐาน รายวิชา ประวัติศาสตร์ท้องถิ่น สำหรับนักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนปลาย พบว่า 2.1) ด้านประสิทธิภาพของการจัดการเรียนรู้โดยใช้แหล่งเรียนรู้ในชุมชนเป็นฐาน พบว่า มีประสิทธิภาพตามเกณฑ์ ที่กำหนด 80/80 โดยมีค่าประสิทธิภาพ E1/E2 เรียงตามลำดับแต่ละหน่วยการเรียนรู้ ดังนี้ 81.60/80.70, 82.28/81.40, และ 82.13/81.90 มีประสิทธิภาพเท่ากับ 82.00/81.48 ซึ่งสูงกว่าเกณฑ์ 80/80 ที่กำหนดไว้ 2.2) ด้านทักษะการคิดวิเคราะห์ พบว่า ทักษะการคิดวิเคราะห์ของนักเรียนจากการจัดการเรียนรู้โดยใช้แหล่งเรียนรู้ในชุมชนเป็นฐาน รายวิชา ประวัติศาสตร์ท้องถิ่น สำหรับระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนปลาย มีคะแนนเฉลี่ยความสามารถด้านการคิดวิเคราะห์หลังเรียน (𝑋� = 43.29, S.D. = 2.69) สูงกว่าก่อนเรียน (𝑋� = 25.71, S.D. = 2.82) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ที่ระดับ .05 (t=3.52) มีนักเรียนจำนวน 24 คน ผ่านเกณฑ์ร้อยละ 80 คิดเป็นร้อยละ 85.71 2.3) ด้านผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน พบว่า ผลการเปรียบเทียบนักเรียนที่ได้รับจากการจัดการเรียนรู้โดยใช้แหล่งเรียนรู้ในชุมชนเป็นฐาน รายวิชา ประวัติศาสตร์ท้องถิ่น สำหรับระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนปลาย มีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนหลังเรียน (𝑿� = 32.26, S.D. = 2.88) สูงกว่าก่อนเรียน ( 𝑿� = 19.28, S.D. =3.43) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 (t = 3.20) มีนักเรียนจำนวน 23 คน ผ่านเกณฑ์ 80 คิดเป็นร้อยละ 82.14 3) ด้านองค์ความรู้ นักเรียนเข้าสู่กระบวนการจัดการเรียนรู้และกิจกรรมการเรียนรู้ ทั้ง 6 ขั้นตอน นักเรียนสืบค้นข้อมูลจากแหล่งเรียนรู้ โดยการศึกษาอิสระแบ่งเป็นกลุ่มละ 4 - 6 คน โดยการสัมภาษณ์ผู้รู้ ภูมิปัญญาท้องถิ่น ปราชญ์ชาวบ้าน ผู้เชี่ยวชาญ หรือ
จากเอกสาร หนังสือ อินเทอร์เน็ต ตามประเด็นที่กำหนดไว้ ใน 3 ประเด็น พบว่า
นักเรียนสามารถสรุปองค์ความรู้ได้ทั้ง หมด 12 เรื่อง
ข้อค้นพบจากงานวิจัย
จากการศึกษา สืบค้นข้อมูล การสัมภาษณ์ผู้รู้ ปราชญ์ชาวบ้าน ภูมิปัญญาท้องถิ่น ตามประเด็นที่ให้นักเรียนปฏิบัติ นั้น ตำบลศิลา อำเภอเมือง จังหวัดขอนแก่น มีสิ่งที่น่าสนใจมากมาย ผู้วิจัยได้รวบรวมมาเป็นเพียงส่วนหนึ่งของในตำบลศิลา ที่เน้นให้นักเรียนเห็นความเจริญ พัฒนาการของชุมชนตำบลศิลา ซึ่งเป็นที่เกิด ที่อาศัยของนักเรียนหลาย ๆ คนให้มองเห็นความสำคัญของชุมชน ตำบลศิลา มีของดีที่น่าชื่นชมอนุรักษ์ไว้ ไม่เพียงแต่การประกอบอาชีพ แหล่งโบราณสถานโบราณวัตถุที่นักเรียนเห็นจนคุ้นตา นักเรียนบางคนยังไม่ได้สัมผัสแหล่งเรียนรู้ที่ตนเองค้นพบ เช่น การเลี้ยงกบ ในกระชัง การเลี้ยงกระบือเผือก การทอพรมเช็คเท้า การทำไม้กวาดจากเส้นพลาสติก การสานตะกร้าจากเส้นพลาสติก มีโรงงานอุตสาหกรรมในท้องถิ่น เช่น โรงงานผสมเสร็จปูนซีเมนต์ ศูนย์กระจายสินค้าของซีพี ร้านอาหารที่เป็นศูนย์การเรียนรู้ชุมชน ศูนย์การเรียนรู้เศรษฐกิจพอเพียงต้นแบบของ นายสวาท พุดธรรมมา ตำบลศิลายังเป็นที่ตั้งเทวสถานของศาสนาฮินดู เรียกว่า เทวาลัยพระศิวะเทพ ที่มีชาวต่างชาติเข้ามาสักระตลอดปี ทำให้นักเรียนกระตือรือร้น และสนใจ เมื่อจบการเรียนรู้ยังมีนักเรียนบางคนยังเข้าหาชุมชนเพื่อนำสินค้า หรือผลิตภัณฑ์มาจำหน่าย เช่น การจำหน่ายปลานิล แปรรูป การจำหน่ายพวงมาลัย ขันหมากเบ็ง มีบางคนไปซื้อด้ายมาทำธุงใยแมงมุมไปถวายวัดเพื่อใช้ในกิจกรรมต่าง ๆ รวมทั้งจัดทำเว็บไซด์เผยแพร่องค์ความรู้ที่ได้อย่างสร้างสรรค์
ผู้วิจัยนำกระบวนการวิจัย และการจัดการเรียนรู้ตามคู่มือการจัดการเรียนรู้ 6 ขั้นตอน ที่ได้วางแผนไว้ไปใช้ทำให้ง่ายต่อการเก็บข้อมูล การประสานงานกับแหล่งเรียนรู้ในชุมชนไว้ล่วงหน้า สร้างความเข้าใจในการนำนักเรียนลงพื้นที่ สามารถสร้างความคุ้นเคย ทำให้นักเรียนมีความสุข มีความสนิทใจในการสนทนา การสัมภาษณ์ และการให้ความร่วมมือในการหาข้อมูลได้ดี การสร้างแรงบันดาลใจให้นักเรียนหาหัวข้อในการศึกษานั้น ผู้วิจัยควรมีตัวอย่างโครงงาน งานวิจัย การศึกษาค้นคว้าอิสระให้นักเรียนศึกษาในเบื้องต้น การเล่าเรื่องประสบการณ์ในการออกเยี่ยมบ้านนักเรียนมาถ่ายถอดสิ่งที่ผู้วิจัยได้พบในตำบลศิลา ทำให้นักเรียนกระตือรือร้นในการออกไปสืบค้น ข้อมูลจากแหล่งเรียนในชุมชนมากขึ้น เช่น ครูไปพบการทำไม้กวาดจากเส้นพลาสติกที่บ้านหนองกุง การกราบไหว้เทวาลัยศิวะเทพของชาวฮินดู เป็นต้น
การสืบค้นข้อมูล หลักฐาน ผู้รู้ แหล่งเรียนรู้ในชุนชมต้องมีที่มาที่ไปชัดเจน การแบ่งนักเรียนควรให้นักเรียนจัดกลุ่มกันเองเพื่อสะดวกในการประสานงานและการทำงานร่วมกัน เพราะการออกศึกษาแหล่งเรียนรู้ในชุมชน การหาข้อมูลอาจจะไม่จบในวันเดียวนักเรียนควรไปซ้ำอย่างน้อย 2-3 ครั้ง การนำข้อมูลมาวิเคราะห์ควรให้นักเรียนมีข้อมูลทั้งที่เป็นเอกสาร ผู้รู้และสถานที่ มาวิเคราะห์สรุปร่วมกัน
จากการสัมผัสทางกาย ทางสายตากับผู้รู้ ปราชญ์ชาวบ้าน ภูมิปัญญาท้องถิ่น หรือผู้คนในชุมชนตำบลศิลานั้น การมีสิ่งจูงใจให้แหล่งเรียนรู้ในชุมชน ไม่จำเป็นต้องเป็นสิ่งของ ค่าตอบแทนใด ๆ เพียงแต่นำสิ่งได้จากแหล่งเรียนรู้ในชุมชนไปเผยแพร่ ไปบอกต่อถึงความดี ความสามัคคีเป็นกลุ่มก้อน ความมุ่งมั่นในการพัฒนาชุมชนตำบลศิลา ให้คนทั่วไปรู้จักชุมชนตำบลศิลาเท่านั้น และยังฝากผู้วิจัยเบิ่งแง่งลูกหลานชาวศิลานคร ให้เป็นผู้มีความรับผิดชอบ มีความรักหวงแหนสิ่งที่ดีงามไว้จากรุ่นสู่รุ่น
การรวบรวมองค์ความรู้ที่ได้ในครั้งนี้ ผู้วิจัยได้คัดเลือกเฉพาะผลงานที่นักเรียนสามารถปฏิบัติได้ดีและนำมาต่อยอดในการประชาสัมพันธ์ ของดีเมืองศิลาให้แก่สาธารณชนทั่วไป ตามคำขวัญของชาวศิลานครที่ว่า “บ้านศิลา น้ำคลองใส มาลัยสวย ร่วมกันครื้นเครง ร้องเพลงทุ่งศิลา”
vchar_2020May25090530.pdf
   ผู้ประกาศ : กลุ่มนิเทศ ติดตามและประเมินผลการจัดการศึกษา ลงประกาศเมื่อ 25/พ.ค./2563 09:37:30  

:: คณะกรรมการบริหารสหวิทยาเขต สังกัด สพม.25
:: ทำเนียบผู้บริหารโรงเรียนมัธยมศึกษา สังกัด สพม.25
:: โครงสร้างบริหารและบุคลากรภายใน สพม.25
:: กลุ่มงานภายใน สพม.25
:: เว็บไซต์โรงเรียนในสังกัด :: วิทยาการคำนวณ       :: DLIT SEC.25
:: PLC-KK sec25        :: นิเทศออนไลน์
:: คู่มือปฏิบัติงานหน่วยงานภายใน
:: กฎหมายที่เกี่ยวข้อง

:: ระบบสารสนเทศ สพม.25
 
::รางวัล/ผลงานประเมินด้านต่างๆ
 
:: ระบบสารสนเทศ สพฐ.  

© สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 25 เลขที่ 473 หมู่ที่ 2 ถนนมะลิวัลย์ ตำบลบ้านทุ่ม อำเภอเมือง จังหวัดขอนแก่น รหัสไปรษณีย์ 40000
โทรศัพท์ :0-4300-9867 โทรสาร :0-4325-5367 E-mail admin@kksec.go.th
Google Maps   Administrator Login